Katyń

  • Drukuj

katynKATYŃ... PAMIĘTAMY

Potrzebna jest ludzkości świadomość tej okrutnej prawdy, aby nigdy więcej podobne zbrodnie ludobójstwa nie powtórzyły się, aby nie pozostawały bezkarne, przemilczane. „Sprawa Katynia – mówi Ojciec Święty Jan Paweł II – jest stale obecna w naszej świadomości i nie może być wymazana z pamięci Europy.

ks. Z.J. Peszkowski – fr. Apelu Jeńca z Kozielska

Matka Boska Katyńska, grafika

Anny Danuty Staszewskiej, 1971 r.

5 marca 1940 ludowy komisarz spraw wewnętrznych Związku Sowieckiego ŁawrientijBeria skierował do Josifa Stalina notatkę nr 794/G, w której napisał, że polscy jeńcy wojenni i więźniowie przetrzymywani w więzieniach „zachodniej Białorusi” i „zachodniej Ukrainy” zatwardziałymi i nie rokującymi nadziei poprawy wrogami władzy sowieckiej. Zaproponował ich zamordowanie (rozpatrzyć bez wzywania skazanych, bez przedstawiania zarzutów, bez decyzji o zakończeniu śledztwa i aktu oskarżenia).

Zbrodniczą propozycję Berii zaakceptowali własnymi podpisami, poza Stalinem, członkowie Politbiura WKB(b) – późniejszej KPZR – i Wierchsowietu – najważniejszych instytucji Związku Sowieckiego: KlimentWoroszyłow, WiaczesławMołotow, AnastasMikojan, MichaiłKalininoraz ŁazarKaganowicz. Miesiąc później rozpoczęła się najbardziej dziś znana w dziejach nowożytnej Europy zbrodniana bezbronnych jeńcach wojennych. Zbrodnia nigdy nie osądzona i ciągle zakłamywana”.

W 75. rocznicę wydania przez Stalina zbrodniczego rozkazu wymordowania 21 857 polskich oficerów, policjantów, funkcjonariuszy Straży Granicznej i Służby Więziennej
z obozów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie w Sanockim Domu Kultury zorganizowaliśmy sesję popularnonaukową z udziałem młodzieży szkolnej oraz przybyłych gości, w tym władz powiatu i miasta, przedstawicieli Rodzin Katyńskich, Fundacji Golgota Wschodu, założonej przez ks. Peszkowskiego, Fundacji "Polskie Gniazdo" z Wrocławia. Zostały złożone także wiązanki kwiatów i zapalone znicze pod Krzyżem Golgoty Wschodu
i tablicą upamiętniającą Ks. hm. Zdzisława Peszkowskiego na Cmentarzu Centralnym
w Sanoku. Liczny udział Dyrektorów i Nauczycieli szkół (w tym Gimnazjum im. Ks. Z. J. Peszkowskiego z Belska Dużego) reprezentantów instytucji i stowarzyszeń świadczy o tym, że Sanok pamiętał o tej bolesnej rocznicy i swoim wielkim Synu - księdzu harcmistrzu Zdzisławie Peszkowskim, kapelanie Rodzin Katyńskich i Związku Harcerstwa Polskiego poza granicami Kraju.

Sesję rozpoczęła piękna pieśń o księdzu Z. J. Peszkowskim „Jest taki ksiądz”
w wykonaniu Pana Marka Dzioka (słowa - Teresa Wrodycka, muzyka – Marek Dziok), następnie prowadzące sesję Druhny hm. Krystyna Chowaniec i phm. Alicja Wosik przedstawiły cel i program spotkania oraz powitały uczestników sesji. Kolejnym punktem programu były wystąpienia honorowych patronów – Pana Romana Koniecznego, Starosty Powiatu Sanockiego oraz Z-cy Burmistrza Pana Piotra Uruskiego, który odczytał list od Pana Tadeusza Pióro, Burmistrza Sanoka. Po wystąpieniach honorowych patronów swoimi wspomnieniami o Księdzu Z.J. Peszkowskim i refleksjami o Jego działalności podzielili się - prof. UKSW dr hab. Grzegorz Łęcicki, autor biografii Księdza oraz Pan Marian Jakubiszyn, prezes Zarządu Fundacji „Polskie Gniazdo” z Wrocławia. Prezes fundacji opowiedział również o rozpoczętym dziele budowy Schroniska dla Młodzieży im. ks. Zdzisłwa Peszkowskiego. Po wystąpieniach prelegentów prowadząca sesję hm. Krystyna Chowaniec przekazała kilka informacji o życiu Księdza oraz Jego misji – domaganie się prawdy i pamięci o Zbrodni Katyńskiej, a także opowiedziała, jak na zakończenie ostatniego spotkania z Księdzem, w dniu Jego 89 urodzin, 23 sierpnia 2007 roku, usłyszała słowa - „Przekaż moją miłość Sanokowi”.

Uczestnicy sesji mogli także posłuchać

recytacji wierszy ks. Z.J. Peszkowskiego
i fragmentu „Apelu Jeńca z Kozielska” wygłoszonego przez Księdza w Sejmie, 23 marca 2005 r. w wykonaniu Natalii Koczeń oraz Klary Ostrowskiej i Mateusza Burczyka
z Harcerskiego Klubu Turystycznego.

Ważnym punktem uroczystości było wystąpienie Pani Haliny Kurpińskiej, wiceprezes Fundacji Golgota Wschodu, założonej przez Ks. Peszkowskiego. Wspomniała Ona o swojej poprzedniczce – śp. Teresie Walewskiej – Przyjałkowskiej, która zginęła w katastrofie smoleńskiej. Podkreśliła ogromny wymiar tej tragedii, gdzie tak, jak w Katyniu zginęła elita Narodu. W imieniu fundacji ofiarowała sanockim harcerzom tomik poezji „Poeci Katynia” oraz kilkadziesiąt egzemplarzy specjalnego wydania „Kuriera Mazowsza”, poświęconego Zbrodni Katyńskiej.

Kolejnym punktem programu sesji była projekcja filmu Pana Grzegorza Gajewskiego „Ksiądz w ostrogach. Munduri sutanna”. Bardzo interesująca opowieść
o życiu księdza Peszkowskiego z wieloma odwołaniami do tematyki katyńskiej.

Po zakończeniu spotkania w SDK delegacje udały się na cmentarz, gdzie złożono wiązanki kwiatów i zapalono znicze pod Krzyżem Pamięci Ofiar Polskiej Golgoty Wschodu oraz tablicą upamiętniająca śp. księdza Z.J. Peszkowskiego.

Trzeba dodać, że organizatorzy sesji zatroszczyli się, aby uczestnicy otrzymali materiały edukacyjne - referat Ojca Jacka Salija „Próba zrozumienia obecności ks. Zdzisława Peszkowskiego podczas ekshumacji Grobów Katyńskich”, zarys biografii Księdza, autorstwa hm. Krystyny Chowaniec oraz ... ostatni numer „Sanockiego Skauta”. Można też było nabyć książkę autorstwa prof. G. Łęcickiego „Ksiądz Zdzisław Peszkowski 1918- 2007”

Uczestnicy sesji:

  • Nauczyciele i uczniowie szkół z Sanoka, Gimnazjum w Zagórzu i Brzozowie,

  • Pan Zbigniew Kilarski – syn zamordowanego w Katyniu Edwarda Kilarskiego, oficera rezerwy, nauczyciela,

  • Pani Wanda Gajewska, Pan Grzegorz Gajewski i Pan Aleksander Pankiewicz – rodzina podporucznika Stanisława Mazura, zamordowanego w Katyniu,

  • ks. Stanisław Draguła, kapelan Fundacji Polskie Gniazdo,

  • ks. dr Andrzej Skiba – proboszcz parafii pw. Przemienienia Pańskiego,

  • ks. Andrzej Szkoła – proboszcz parafii pw. Chrystusa Króla,

  • Starosta Powiatu Sanockiego – Pan Roman Konieczny,

  • Przewodniczący Rady Powiatu Sanockiego – Pan Waldemar Och,

  • Przewodniczący Rady Miasta Sanoka – Pan Zbigniew Daszyk,

  • Z-ca Burmistrza Sanoka – Pan Piotr Uruski,

  • reprezentacja Publicznego Gimnazjum im. ks. Zdzisława Jastrzębiec Peszkowskiego w Belsku Dużym z Panią Dyrektor Janiną Pawełek i Panem Tomaszem Fliszkiewiczem, nauczycielem i drużynowym,

  • Pani Halina Kurpińska wiceprezes Fundacji Golgota Wschodu,

  • Pan Paweł Biedka, współpracownik Fundacji Golgota Wschodu,

  • Pan Marian Jakubiszyn – prezes Fundacji „Polskie Gniazdo” we Wrocławiu,

  • Pan Edward Słobodziński – wiceprezes Fundacji Polskie Gniazdo,

  • Pan Mieczysław Brekier, prezes Koła Związku Sybiraków w Sanoku,

  • Pan Aleksander Roman i Pan Michał Chodakowski , Zarząd Koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej w Sanoku,

  • Pan brygadier Krzysztof Dżugan – komendant Państwowej Straży Pożarnej w Sanoku,

  • Pani Irena Penar – Naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury Fizycznej i Promocji Urzędu Miasta Sanoka,

  • Pan Andrzej Romaniak – historyk, wiceprezes Koła Historycznego im. Armii Krajowej,

  • Pan Prezes Bronisław Kielar i przedstawiciele Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Sanoku,

  • Pani Maria Siekierzyńska – prezes sanockiego oddziału Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich,

  • Pani Anna Błażowska, autorka krzyży, które otrzymali w upominku prelegenci i autor filmu,

  • Pan Artur Koczeń, reprezentujący Areszt Śledczy w Sanoku,

  • Dyrektorzy sanockich szkół – Pani Lidia Mackiewicz-Adamska, Pani Maria Harajda, Pani Barbara Zdybek, Pani Janina Starakiewicz, Pan Krzysztof Zając, Pan Grzegorz Kornecki, Pani Elżbieta Kokoszka,

  • Pani Zofia Chybiło, b. dyrektor I Oddziału PEKAO. S.A. w Sanoku.

Przepraszam, jeżeli kogoś nie zauważyłam.

Uroczysty charakter spotkania podkreślała także bardzo sugestywna dekoracja, wykonana przez phm. Annę Tymoczko, dyrektora Szkoły Podstawowej w Mrzygłodzie. Krzyż brzozowy i portret księdza Peszkowskiego (dziękuję za ten portret Pani Helenie Harenża) wkomponowane w napis KATYŃ były doskonałą oprawą uroczystości.

Sesję przygotował sztab organizacyjny w składzie: hm. Krystyna Chowaniec, hm. Ewa Wojtuszewska, phm. Anna Tymoczko, phm. Alicja Wosik, pwd. Katarzyna Chowaniec, pwd. Radosław Masłyk. Autorem fotografii jest hm. Jerzy Kwaśniewicz. A recepcję i szatnię obsługiwały Druhny z 54 DH. Kwiaty dla prelegentów i autora filmu ofiarowała Pani Magdalena Czytajło, właścicielka kwiaciarni „Fegari”.